Inwonersvriendelijke bezwaarschriftprocecure

Welke gemeente wil dit nu niet?

Vanaf 1 januari 2015 zijn gemeenten aan zet om te beoordelen of er bij een gezin een ondersteuningsbehoefte bestaat. Op basis van deze ondersteuningsbehoefte en de omstandigheden van de inwoner, zal de intensiteit van de ondersteuning worden bepaald: gemeenten dienen tegenwoordig maatwerk te leveren. Dat dit maatwerk leidt tot – op het eerste gezicht – verschillen tussen inwoners, maakt dat inwoners eerder geneigd zijn om een bezwaarschrift in te dienen. Een bezwaar makende inwoner is veelal ontevreden, maar we willen toch juist tevreden inwoners?

Maatwerk in bovengenoemde zin betekent ook dat de verschillende situaties waar inwoners zich in bevinden maken dat er verschillende oplossingen zijn voor inwoners. Hierdoor kan het voorkomen dat de ondersteuningsbehoefte van mevrouw A opgelost kan worden door inzet van haar sociale netwerk, terwijl dezelfde ondersteuningsbehoefte van mevrouw B enkel opgelost kan worden door het inzetten van een individuele voorziening. Er is een reële kans dat mevrouw A in bezwaar zal gaan tegen de beslissing.

De formele bezwaarschriftprocedure – past dat bij de nieuwe rol van gemeenten?
Veel gemeenten kennen de – zoals ik het noem – formele bezwaarschriftprocedure. De inwoner dient een bezwaarschrift in en vervolgens wordt deze door de bezwaarschriftencommissie behandeld. In mijn visie past deze formele procedure niet bij de gedecentraliseerde taken van de gemeente, waarbij de gemeente (nog) dichterbij haar inwoner komt te staan. Bovendien raakt het gedecentraliseerde het persoonlijk belang van inwoners en dient een bezwaarschriftprocedure te borgen dat de inwoner krijgt wat deze, gelet op zijn of haar persoonlijke situatie, nodig heeft (oud gedacht: waar degene recht op heeft). Voor mij reden genoeg om te onderzoeken of een bezwaarschriftprocedure ook ‘inwonersvriendelijk’ kan. Het antwoord is JA!!

Het beeld van inwoners
Uit mijn onderzoek is gebleken dat de bezwaarmakers de hoorzitting bij de bezwaarschriftprocedure een verschrikkelijke ervaring vonden, zich niet gehoord en serieus genomen voelden. Een aantal bezwaarmakers noemden de procedure één grote poppenkast. Kortom: de inwoners voelden niets voor een formele bezwaarschriftprocedure.

Daarentegen was men erg enthousiast over een informele aanpak. Het gaat erom dat men zich gehoord voelt en in begrijpelijke taal uitleg krijgt over de beslissing die is genomen. Dejuridisering in taal zou hier al een grote bijdrage aan kunnen leveren.

De informele aanpak
Een juridische benadering in de communicatie met inwoners leidt lang niet altijd tot een snellere en tevredenstellende oplossing van een geschil. Een proactieve geschiloplossing, ook in de zin van onnodige verdere juridisering van geschillen, is belangrijk. Een belangrijk speerpunt hierbij is oplossingsgericht in plaats van proceduregericht. Er wordt gesproken met de inwoner over het ingediende bezwaarschrift, waardoor de gang naar de bezwaarschriftcommissie veelal kan worden voorkomen. Door het informeel horen worden bezwaarschriften vaak ingetrokken. Veelal leidt de informele aanpak tot een intrekkingspercentage van
65 tot 86%!

Iedere geïnterviewde bezwaarmaker is voorstander van de informele aanpak. Een aantal vroegen zich af waarom dit nu nog niet is ingevoerd en er was zelfs een bezwaarmaker die anders een procedure bij de rechtbank niet was gestart.

Tevreden inwoners: dat wilt u in uw gemeente toch ook?
Novalis, Ontwikkeling & Advies kan u helpen bij het vinden van de meest passende methode van de informele aanpak en bij de implementatie hiervan.

Geschreven door Maaike Varwijk

 


Uw browser is niet up-to-date!
U maakt gebruik van een oude, achterhaalde internet browser.

Om deze website te kunnen bezoeken raden wij u aan uw browser te updaten.